Ανεμώρεια & Άμβροσσος

 

Του Στάθη Ασημάκη

(Από το βιβλίο «Σύμμεικτα Ι», Αθήνα 2020)

 Η τεκμηρίωση της θέσης της ομηρικής Ανεμώρειας που επιχειρήθηκε στο βιβλίο: «Στην κοιλάδα του Πλειστού. Ξαναδιαβάζοντας τις αρχαίες πηγές» βοηθάει, πιστεύω βάσιμα, αφενός στο να την ταυτίσουμε με τη φωκική πόλη Αιολιδείς, την οποία μνημονεύει ο Ηρόδοτος ότι καταστράφηκε από τους Πέρσες στη διαδρομή τους για τη σύληση του Μαντείου του Απόλλωνα, και αφετέρου στο να την τοποθετήσουμε στη σημερινή θέση «Καστρούλι» Ζεμενού (στα μυκηναϊκά χρόνια) και στη διπλανή θέση «Παλιόπυργος» (στα αρχαϊκά χρόνια).

    Αυτό μας βοηθάει, επιπλέον, ώστε να λυθεί και ο γρίφος της όμορης φωκικής πόλης Άμβροσσος (Άμβρυσσος), η οποία δεν αναφερόταν στον κατάλογο νηών στην Ιλιάδα του Ομήρου, αλλά εμφανίστηκε, πολύ αργότερα στις αρχαίες ιστορικές πηγές.

    Ειδικότερα, η πρώτη συγκεκριμένη αναφορά  για την ύπαρξη της Αμβρόσσου, απ’ όσα τουλάχιστον γνωρίζουμε, γίνεται από τον ιστορικό Λίβιο στο βιβλίο ΧΧΧΙΙ Κεφάλαιο 18, της ρωμαϊκής ιστορίας του, όταν αναφέρεται στην εκστρατεία του Ρωμαίου ύπατου Τίτου Κόντου Φλαμινίνου, στην περιοχή της Φωκίδας, το 198 π.Χ., μετά τη νίκη του επί του Φιλίππου του Ε΄ της Μακεδονίας, στον Αώο ποταμό και συγκεκριμένα καταγράφει:

    «[…] Phocidis primo impetu Pfanoteam sine certamine cepit Anticyra haud multum oppugnando morae praebuit. Ambrysus inde Hyampolisque receptae. Daulis, quia in tumulo excelso sita est, nec scalis nec operibus capi poterat […]», που σημαίνει:

   «[…] Με την πρώτη επίθεση στη Φωκίδα κατέλαβε (ο Φλαμινίνος) τον Φανοτέα (Πανοπέα) χωρίς μάχη. Η Αντίκυρα με ολιγόχρονη πολιορκία του προξένησε καθυστέρηση. Εξ εκείνου του τόπου η Άμβροσσος και η Υάμπολις καταλήφθηκαν. Η Δαύλεια, επειδή βρίσκεται σε ένα ψηλό λόφο, ούτε με σκάλες, ούτε με πολιορκητικές μηχανές μπορούσε να καταληφθεί.[…]».

Ένα μοναδικό κειμήλιο από τη Μάχη της Αράχωβας !

 

Το Πολεµικό Μουσείο αποσκοπεί στη διάπλαση ενός κοινού µε υψηλό υπόβαθρο της ιστορικής συνείδησης, διά του εξωραϊσµού του µε κειµήλια µοναδικά, µέσω των οποίων οι επισκέπτες οικειώνονται µε τα ιστορικά γεγονότα. Στον κειµηλιακό πλούτο του Μουσείου ανήκει ο «Κάβουρας»¹, το καριοφίλι του Μοναχού Παφνούτιου Χαρίτου, συνοδευόµενο από την αυθεντική δωρητήρια επιστολή, αποτελώντας έτσι, µία ζωντανή µαρτυρία ότι η συµβολή του κλήρου στον Αγώνα υπήρξε καταλυτική. Πρόκειται για µία ιστορική σελίδα βρίθουσα µεγάλων γεγονότων, στην οποία περιγράφεται µετά πατριωτικής υπερηφάνειας µία των ενδοξοτάτων περιπετειών του αιµατηρού αγώνος της εθνικής µας Παλιγγενεσίας.

Η ιστορία μιας καμπάνας

Όταν το καινούργιο κωδωνοστάσι της εκκλησίας του Άϊ Γιώργη ήταν, φαίνεται, έτοιμο^. θα έπρεπε να αποκτήσει και καμπάνα, αλλιώς ποιος ο σκοπός του και ποιο το νόημα. Έτσι, οι επίτροποι της εκκλησίας, φρονίμως ποιούντες, αποφάσισαν λίγο καιρό πριν το «πανηγυράκι» του 1904 να φτιάξουν τη μεγάλη καμπάνα του ναού, μήπως και πρόφταιναν να την έχουν έτοιμη για χρήση στην περιφορά της εικόνας του πολιούχου.   

Εξουσιοδότησαν λοιπόν δυο από αυτούς, το Γεώργιο Ξηρομερίτη και το Λουκά Κρίκο για τα  περαιτέρω.

Έτσι, την 1^η  Απριλίου 1904, οι παραπάνω βρέθηκαν στο συμβολαιογραφείο του Παναγή Μαυρίκα, στη Λαμία, μαζί με τον Λαμιώτη ορειχαλκοτεχνίτη - κωδωνοποιό Κωνσταντίνο Μαργιώτη και,παρουσία εγγυητή και των απαραίτητων μαρτύρων, συντάχθηκε το σχετικό συμφωνητικό, μπήκαν οι απαραίτητες υπογραφές, δόθηκε η προβλεπόμενη προκαταβολή και είχε πια μπει το νερό στο αυλάκι, για το νέο μεγάλο “κώδωνα” του Αϊ Γιώργη, μιλάμε, σύμφωνα πάντα με τη σύμβαση, για καμπάνα βάρους τουλάχιστον 300 οκάδων, που σημαίνει τουλάχιστον 300 x 1.282 = 384.600 γραμμαρίων = 384,6 κιλών.

"ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗ (ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΣΗ) ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΙΑΝΗ".

Σας παραθέτουμε αυτούσιο το κείμενο του εκπαιδευτικού κ. Γεώργιου Ασημ. Βακράκη σχετικά με σημαντική ιστορική ανακάλυψη της ενσωματωμένης κεφαλής του ήρωα της ελληνικής επανάστασης Οδυσσέα Ανδρούτσου σε πέτρινη βρύση στην Αγόριανη.

-----------------------------------------------------------------------------------------

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ
Ιστορικής Ανακάλυψης
(Επιβεβαίωσης)

του Γιώργου Ασημ. Βακράκη

Ιστορική ημερομηνία η 8η Μαΐου 1821 για τη Γραβιά και την ολόκληρη τότε σκλαβωμένη Πατρίδα μας. Ελπίδα Ανάστασης για το Γένος μας. Η έκβαση του αποτολμημένου εγχειρήματος ανεπτέρωσε τις ελπίδες του επί 400 τόσα χρόνια σκλαβωμένου λαού μας.

Ιστορική, όμως και η δεύτερη ημέρα κάθε χρόνου έκτοτε, η 9η Μαΐου, της έκβασης της ιστορικής αυτής μάχης της Γραβιάς, που ο λαός θέλησε να εορτάσει τα επινίκια αυτής.

Η Αγόριανη είχε ιδιαίτερους λόγους, γιατί στο εξαιρετικό αυτό τόλμημα συμμετείχε με 25 ανδρείους της με εξάρχοντα τον θρυλικό οπλαρχηγό ΚΟΜΝΑ ΤΡΑΚΑ, γιο του Προεστού ΘΟΔΩΡΗ ΤΡΑΚΑ που στο άγγελμα του θανάτου του άλλου γιού του ΣΤΑΜΑΤΗ ΤΡΑΚΑ στην άλωση του Κάστρου των Σαλώνων, είπε τη φράση: «Γάμος χωρίς σφαχτά δεν γίνεται».

Η ΑΡΑΧΩΒΑ ΣΤΗ ΔΕΚΑΕΤΙΑ ΤΟΥ 1920

Αράχωβα ή Αράχοβα. Κωμόπολις της επαρχίας Λεβαδείας του νομού Αττικής και Βοιωτίας αποτελούσα ιδίαν κοινότητα.

- [ΓΕΩΓΡ.] Η Αράχωβα κείται εις τας γραφικάς μεσημβρινάς κλιτύς του Παρνασσού εν υψομ.980 μ. επί των πετρωδών λόφων Αγ. Γεωργίου, Κουμούλα, Κουτρούλη, Αφανού και Σφαλάκι, κάτωθι ακριβώς της αποκρήμνου βραχώδους του Παρνασσού παρωρείας Πετρίτου της ιστορικής των αρχαίων Κατοπτηρίου ή Κατοπτουτηρίου. Έχει κλίμα υγιεινότατον, σημειουμένων των κατά μέσον όρον ετησίως ημερών αιθρίας εις 260, βροχών 80 και χιόνων 25. Η θερμοκρασία κατά το θέρος ανέρχεται μέχρι 32^ο, κατά τον χειμώνα δε φθάνει μέχρι 12^ο υπό το μηδέν.

Διά την παραγωγήν του τοπωνυμίου υπάρχουσιν δυο εκδοχαί. Κατ’ άλλους προέρχεται εκ της σλαυϊκής λέξεως ράχοβα, σημαινούσης τόπον καρυών, δεδομένου ότι από ετών εν τη περιφερεία του χωρίου αύται ήσαν αφθονώταται, κατ’ άλλους δ’ εκ του ράχις λόγω της επί πολλών ράχεων κτίσεώς της.

Η Αράχωβα διοικητικώς.- Η Αράχωβα ήτις προ της εφαρμογής του νόμου ΑΝΖ’ απήρτιζεν ίδιον δήμον, αριθμεί σήμερον περί τους 4000 κατοίκους. Είναι έδρα ειρηνοδικείου υπαγομένου εις το πρωτοδικείον Λεβαδείας και αστυνομικού τμήματος υπαγομένου εις την Υποδιοίκησιν Βοιωτίας.

ΑΡΑΧΩΒΑ 1930: ΤΑ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΟΜΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗ

Η ΑΡΑΧΩΒΑ ΠΑΝΗΓΥΡΙΖΕΙ

ΑΡΑΧΩΒΑ, 24 Αυγούστου (Του ανταποκριτού μας).- Σήμερον την πρωίαν ήρχισαν οι εορταί της εκατονταετηρίδους εν μέσω βαθυτάτης συγκινήσεως και μεγάλου ενθουσιασμού.

Το θέαμα των γυναικών και ανδρών τόσον των εντοπίων, όσον και των παραθεριζόντων ενδεδυμένων την Αραχωβίτικην ενδυμασίαν, ήτο γραφικώτατον.

Παρέστησαν ο υπουργός κ. Αβραάμ, ο κ. Πετρίδης εκ μέρους της επιτροπής της εκατονταετηρίδος, οι κ. κ. Κάβουρας και Κίνιας εκ μέρους της γερουσίας, ο κ. Κουτσοπέταλος εκ μέρους της βουλής, ο στρατηγός κ. Μαζαράκης οι κ. κ. Νικολόπουλος, Χιλιαδάκης, Ζωϊτόπουλος εκ μέρους του 

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ: 12/7/1856 Η μάχη στο Ζεμενό

Τύπος Έλληνα ληστού τον 19^ο αιώνα.

1)  Εφημερίς της Κυβερνήσεως του Βασιλείου της Ελλάδος.

Αριθμός φύλλου 7 – 7 Μαρτίου 1856.

«Περί κατατάξεως ληστών»

2)  Δημοσίευμα της εφημερίδας” ΗΛΙΟΣ” με εκδότη τον Παναγώτη Σούτσο στις  20/7/1856.

Ο Ιωάννης Μέγας και η παντελής καταστροφή της ληστείας.

Μέγα τι κακόν έπαυσεν,ουχί μέγα ον την ουσίαν, αλλά μέγα παριστώμενον υπό του λόρδου Παλμερστώνος και των Αγγλικών εφημερίδων αυτού και ως άξιον Ευρωπαϊκής συσκέψεως νομισθέν και εν αυτή τη Παρισινή συνδιαλέξει.

Η ληστεία της Ελλάδος κατεστράφη !

Η ληστεία της Ελλάδος ! η ληστεία ουδέποτε ην καθ’ άπασαν την Ελλάδα, αλλ’ ην εις δυο επαρχίας εκ των 48 επαρχιών του Ελληνικού Κράτους, και όμως επειδή ήθελεν ούτως η Δύσις, η ληστεία, ως άπασαν την Ελλάδα λυμαινομένη παρίστατο, έδιδε δε ύλην θαυμασίων λόγων εις τον ρητορικώτατον και κραταιότατον πρωθυπουργόν της Αγγλίας.

Το παρελθόν συναντά το παρόν: Στοιχειωμένες φωτογραφίες από τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.

Το παρελθόν συναντά το παρόν: Στοιχειωμένες φωτογραφίες από τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.   

 Έχουν περάσει πολλές δεκαετίες από τη λήξη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου και ο κόσμος έχει αλλάξει αρκετά από τότε. Ωστόσο ένας Ολλανδός ιστορικός και φωτογράφος επεδίωξε μία εντυπωσιακή συνάντηση του παρελθόντος με το παρόν, ενώνοντας τα τοπία του '40 με τα τοπία του σήμερα.

Ο Τζο Ξχεντβιχ Τέουσι δημιούργησε το πρότζεκτ «Φαντάσματα της Ιστορίας», στο οποίο έχει τοποθετήσει ψηφιοποιημένα αρνητικά ιστορικών φωτογραφιών του Β' Παγκοσμίου Πολέμου στις ίδιες ακριβώς τοποθεσίες όπως είναι στη σημερινή τους μορφή.

Με το εντυπωσιακό αυτό εγχείρημα, όπως δήλωσε ο ίδιος, επιχειρεί να κάνει τους ανθρώπους να συνειδητοποιήσουν ότι η ιστορία βρίσκεται παντού γύρω μας κι ότι στα ίδια σημεία που δουλεύουμε, πάμε σχολείο, ή απλώς στεκόμαστε, κάποιοι κάποτε πολέμησαν και σκοτώθηκαν εκεί.

Συγκλονιστική είναι η φωτογραφία με τους κρατούμενους που βγαίνουν από το Άουσβιτς στην Πολωνία.