Μια πληροφορία για τη Σπηλιά του Οδυσσέα Ανδρούτσου

 

Του Στάθη Ασημάκη

 Αναφορικά με τη σπηλιά του Οδυσσέα Ανδρούτσου στα χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης, η παραδεδεγμένη άποψη είναι ότι αυτή ταυτίζεται με τη σπηλιά Μαύρη Τρούπα, που βρίσκεται στην περιοχή της Βελίτσας (Άνω Τιθορέας) και συγκεκριμένα στα μέσα ενός βράχου - Ισώματα - στο πετροβούνι Ανατολικό, κατά την αριστερή ακρορεματιά του Καχάλη ποταμού, μια ώρα με τα πόδια μακριά από το χωριό Βελίτσα¹. 

Ένα μοναδικό κειμήλιο από τη Μάχη της Αράχωβας !

 

Το Πολεµικό Μουσείο αποσκοπεί στη διάπλαση ενός κοινού µε υψηλό υπόβαθρο της ιστορικής συνείδησης, διά του εξωραϊσµού του µε κειµήλια µοναδικά, µέσω των οποίων οι επισκέπτες οικειώνονται µε τα ιστορικά γεγονότα. Στον κειµηλιακό πλούτο του Μουσείου ανήκει ο «Κάβουρας»¹, το καριοφίλι του Μοναχού Παφνούτιου Χαρίτου, συνοδευόµενο από την αυθεντική δωρητήρια επιστολή, αποτελώντας έτσι, µία ζωντανή µαρτυρία ότι η συµβολή του κλήρου στον Αγώνα υπήρξε καταλυτική. Πρόκειται για µία ιστορική σελίδα βρίθουσα µεγάλων γεγονότων, στην οποία περιγράφεται µετά πατριωτικής υπερηφάνειας µία των ενδοξοτάτων περιπετειών του αιµατηρού αγώνος της εθνικής µας Παλιγγενεσίας.

Γ. ΚΑΡΑΘΑΝΑΣΗΣ

Γεώργιος Καραθανάσης

Ἀρχιλῃστής  ἐναντίον τριῶν λῃστῶν. Πῶς ἐξηγοράσθη ἡ ἐξόντωσίς των.

Τὰ  εὐεργητικά ἀποτελέσματα ἑνός νομοθετικοῦ διατάγματος.

Εἰς τὴν Ἀνωτέραν Διοίκησιν  Χωροφυλακῆς  Στερεᾶς Ἑλλάδος, τῆς ὁποίας  προΐσταται ὁ ἀντισυνταγματάρχης κ. Μπαρμπέτσης ἐλήφθησαν αἱ λεπτομερεῖς ἐκθέσεις τῶν  ἁρμοδίων ἀρχῶν ἐπί  τοῦ κάτωθι πρωτοφανοῦς γεγονότος, τὸ  ὁποῖον πρό τινων ἡμερῶν ἀνηγγέλθη ἐκ Λαμίας διὰ τοῦ ἑξῆς συντόμου τηλεγραφήματος:

«Ὁ ἐπικεκηρυγμένος λῃστής Γ. Καραθανάσης ἐφόνευσε παρά τὴν Ἀράχωβαν τοὺς ἐπικεκηρυγμένους λῃστάς κ. Κύρκον, Ἀ. Παπαϊωάννου καὶ Φαρμάκην. Μετά τὴν πράξιν του ταύτην ὁ φονεύς λῃστής προσῆλθε καὶ παρεδόθη εἰς τὰς ἐν Λαμίᾳ ἀρχάς.»

Ἐπί τῶν ἀνωτέρω γεγονότων μᾶς γράφει ἐκ Λαμίας τὰ ἑξῆς ἔκτακτος συνεργάτης μας:

Πρὸ δύο μηνῶν διά Νομοθετικοῦ Διατάγματος καθωρίσθη ὅτι οἱοσδήποτε ἐπικεκηρυγμένος λῃστής φονεύσῃ ἕτερον ἐπικεκηρυγμένον λῃστήν ἀπαλάσσεται πάσης περαιτέρω καταδιώξεως. Τὸ Διάταγμα τοῦτο ἐκοινοποιήθη  πρὸς ἁπάσας τὰς δικαστικάς καὶ ἀστυνομικάς ἀρχάς τοῦ Κράτους καὶ  ἔφερεν εἰς ἀναστάτωσιν ὁλόκληρον  τὸν λῃστρικόν κόσμον τῆς  ὑπαίθρου χώρας, μεταξύ τοῦ  ὁποίου  αἱ κρατοῦσαι μέχρι τινός ἀμοιβαία ἐμπιστοσύνη καὶ ἀλληλεγγύη διεσαλεύθησαν σοβαρῶς.

Ἀπό τῆς κοινοποιήσεως τοῦ νέου νομοθετικοῦ μέτρου ἤρχισε καὶ ἡ καταδίωξις μεταξύ τῶν  λῃστρικῶν συμμοριῶν καὶ τὰ  πρῶτα εὐεργετικά ἀποτελέσματα διά τοὺς μαστιζομένους πληθυσμούς τῆς ὑπαίθρου  χώρας ἐξεδηλώθησαν εἰς τὴν  περιφέρειαν  τῆς  Ἀραχώβης.

1821 Η αυτόγραφος επιστολή τοῦ Διάκου στους Αραχωβίτες

Ἐθνικά κειμήλια

Μία αυτόγραφος επιστολή τοῦ Διάκου

Αγνωστες σελίδες  από την νέα ιστορία μας

Του Νικ. Σ. Γκινόπουλου

Ἕνα ἀπό τὰ  ἐθνικώτερα κειμήλια - κειμήλια  πού ἀποπνέουν τὸ  εὐγενικό καὶ ὑπεράϋλο ἄρωμα ἑνός ἄλλου κόσμου καὶ ζωντανεύουν μορφές ἡρωϊκές πού τὶς ἐνέπνεαν καὶ τὶς ἐθέρμαιναν κἄποια ὑπέρτερα καὶ θερμουργά ἰδανικά - τὰ  ἰδανικά τῆς πίστεως  καὶ τῆς πατρίδος - εἶναι καὶ μία αὐτόγραφος ἐπιστολή τοῦ ἐπικοῦ καὶ παρθενικοῦ ἥρωος, πού ἐδόξασε τὴν Ἀλαμάνα - ἐπιστολή, ποὺ μέσα σ’ ἄλλα βρῆκα στὴν ἱστορική μονή τῆς  Βαρνάκοβας σὲ μια λαογραφική μου περιοδεία. Ἡ ἐπιστολή αὐτή γράφτηκε στὴν ἑξῆς περίστασι. Ὁ Διάκος - δοξασμένο γέννημα καὶ θρέμμα  καὶ καύχημα τῆς  Ἀρτοτίνας, ὅπως σὲ ἄλλο ἱστορικό μας σημείωμα θ’ ἀποδείξουμε  - ὅταν  πέταξε για τὸ γνωστό λόγο τὸ  ράσο καὶ ἀπεφάσισε νὰ γίνῃ  ἀπό στρατιώτης τοῦ Χριστοῦ στρατιώτης τῆς πατρίδος κατετάχθη στὸ σῶμα τοῦ περιφήμου κατά τὴν ἐποχήν ἐκείνην ὁπλαρχηγοῦ καὶ συμπολίτη του Σκαλτσοδήμου κι ἀπό τὸ  Σκαλτσοδῆμο ὁ θρυλικός   ἥρως πῆρε τὰ πρῶτα διδάγματα τῆς τόλμης καὶ τῆς αὐτοθυσίας. γι’ αυτό μ’ ὅλες τὶς κατόπιν παρεξηγήσεις πού ἔφεραν τὸ χωρισμό τους, ὁ Διάκος ἔτρεφε τὸ  βαθύτερο πρὸς τὸν ἀρχηγό του σεβασμό καὶ τὴν μεγαλύτερη   στὴν ἀνδρεία καὶ τὴν φιλοπατρία ἐκτίμησι. Ἀλλ’ ἐνῷ ὁ Σκαλτσοδῆμος τὸν πῆρε κατ’ ἀρχάς «γιά τὸ ἀσκί»  - μιά  δουλειά ὑπηρετική - ὁ Διάκος ἔδειξε σὲ λίγο ὅτι ἦταν γεννημένος γιὰ μεγαλύτερα. Γιατί διακρίθηκε ὄχι μονάχα γιά τὴν σύνεσι, τὴν  τόλμη καὶ τὴν  ἀνδρεία του, ἀλλά καὶ γιά τὴν ψυχική του εὐγένεια. Ἔτσι ὁ Διάκος ἔγινε πρωτοπαλλήκαρό του. κι ὅταν ἔλειπε ὁ ἀρχηγός, ὁ Διάκος τὸν ἀναπλήρωνε. Ἀργότερα, ὅταν ἐχωρίσθηκε ἀπό τὸν  ἀρχηγό του - γιά τοὺς λόγους πού σ’ ἄλλο ἱστορικό μας σημείωμα θ’ αναφέρωμε - ἐπῆγε στὸν Ἀλῆ πασᾶ, και κατετάχθη στὸ σῶμα τῶν σωματοφυλάκων τοῦ τυράννου - τοὺς τσοχανταραίους. ἐκεῖ γνωρίστηκε μὲ πολλούς ὁπλαρχηγούς πού εἶχαν συναχθῇ στὴν Αὐλήν τοῦ Ἀλῆ  κι ἔγινε φίλος καὶ ἀδελφοποιτός τοῦ ἥρωος τῆς Γραβιᾶς Ἀνδρίτσου. Ὅταν δὲ κατά τὸ  1816 ὁ Ἀνδρίτσος διωρίσθηκε ἁρματωλός τῆς Λιβαδειᾶς ἐπῆρε μαζί του καὶ τὸ Διάκο γιά ἀξιωματικό του - Μπουλούκμπαση. Κι ὕστερα σὰν κηρύχθηκε ἀπό τὸ  Σουλτάνο ὁ πόλεμος ἐναντίον τοῦ Ἀλῆ πασᾶ, ὁ Ὁδυσσέας ἀναγκάσθηκε νὰ φύγῃ ἀπό τὴν Λιβαδειά γιατ’ εἶχε  χαρακτηρισθῇ ὡς ὀπαδός τοῦ τυράννου, τότε ὁ Διάκος ἀνακηρύχθηκε ἀπό τα παληκάρια τοῦ Ἀνδρίτσου καὶ ἀπό τοὺς προκρίτους τοῦ τόπου ὁπλαρχηγός τῆς Λιβαδειᾶς (26 Ὀκτωβρίου 1820) - ἐκλογή πού ἀναγνώρισε γιά τὸν τύπο κατόπιν καὶ ἡ τουρκική ἀρχή. Γι’ αὐτό στὶς παραμονές τῆς  Ἐπαναστάσεως ὁ Ἀρτοτιναῖος Διάκος βρέθηκε ἁρματωλός τῆς  Λιβαδειᾶς. 

1918 – Η Ισπανική γρίπη στην Αράχοβα.

 

Πριν λίγες ημέρες ο καλός μου φίλος Κώστας Κατσίμπας μου έδωσε μια φωτοτυπημένη επιστολή από τον Αραχοβίτη Αλέξανδρο Ν. Καλαμαρά (παππού του), σταλμένο στην Αμερική στον πατέρα του (προπαππού του), τον Δεκέμβριο του 1918.

Το γράμμα αυτό εκτός τις οικογενειακές πληροφορίες που μας δίνει, μας δίνει επίσης και σημαντικές πληροφορίες που τουλάχιστον για μένα ήταν άγνωστες, για την Ισπανική γρίπη κατά την περίοδο της εμφάνισή της στην Αράχωβα, που άφησε πίσω της αρκετούς νεκρούς όπως θα διαβάσετε για ένα χωριό των 3500 περίπου κατοίκων.

Ακολουθεί η επιστολή:

Εν Αραχώβη τη 10 Δεκεμβρίου 1918.

Σεβαστέ μου πατέρα μάθε ότι πήγαμε εις την Αγόριανην και πήραμε ένα φόρτωμα σιτάρι κόκκινο(1) μία και πενήντα πέντε και πήραμε και ένα φόρτωμα βλάχο(2) μια και 40 και 50 οκάδες αραποσίτι 90 λεπτά. Μάθε ότι έχουμε σπείρει τα Μούλκια(3), θα τα σπείρουμε όλα τα χωράφια. Έχουμε 110 οκάδες διά να σπείρουμε, όλα κόκκινο διότι δεν βρίσκουμε κιντράδι(4) και λέμε να πάμε στη Δαύλεια να πάρουμε. Μάθε ότι έχω και 100 κλήματα βαλμένα στη Σέρπινα(5) και έχω καμία εκατόν 50 άβαλτα.

Γράμμα από το Μέτωπο.

 

Μέτωπον 27-2-41

Κύριε Ανδρέα

Η από 20-2-41 επιστολή σας βρήκε την ομήγυρι όλων των παιδιών της Αραχώβης, μαζί με τον εξ Αμφίσσης Κώστα Μαρτίνον, στο λεωφορείον του Αρμούτη, στο οποίο τις διαβάστηκε σε κατανυκτική σιγή.

Η χαρά μας αγαπητέ Κε Ανδρέα ήταν απερίγραπτος. Με δακρυσμένα μάτια απ’ τη συγκίνησι, χτύπησαν τα λόγια σας και τυπώθηκαν βαθιά στην καρδιά μας, και μας έδωσαν καινούργιο θάρρος και δύναμη διά την συνέχισιν των υψηλών καθήκον των, τα οποία μας ανέθεσεν η γλυκιά μας πατρίδα.

Προσφυγόπουλο από τη Λιβαδειά της Επανάστασης του 1821 ο πρώτος Έλληνας βουλευτής στο Αμερικανικό Κογκρέσο

Γράφει ο Ελευθέριος Γ. Σκιαδάς.

«Ο συνταγματάρχης κ. Λούκιος Μίλλερ είναι ο πρώτος Έλλην καθιστάμενος μέλος του κοινοβουλευτικού σώματος εις τας Ηνωμένας Πολιτείας». Η ολιγόλογη αυτή είδηση, που δημοσιευόταν τον Ιούλιο 1891 στις ελληνικές εφημερίδες, έκρυβε ένα ανθρώπινο δράμα, το μεγαλείο ενός ολόκληρου λαού, αλλά και την υπέροχη διάσταση του φιλελληνισμού, του σημαντικότερου ίσως κινήματος αλληλεγγύης που γνώρισε η ανθρωπότητα. Ο «κ. Λούκιος Μίλλερ» ήταν ο αγνώστων λοιπών οικογενειακών στοιχείων Λουκάς από τη Λιβαδειά. Ο πατέρας του δολοφονήθηκε από τους Τούρκους κατά τη διάρκεια της Επανάστασης του 1821 και η μητέρα πήρε τα δύο αγόρια της και τράβηξε κατά το Ναύπλιο –πρωτεύουσα των επαναστατημένων ακόμη Ελλήνων– για να επιβιώσει. Ωστόσο, από τις κακουχίες έφυγε από τη ζωή και η μητέρα, αφήνοντας πίσω της τα δύο αγόρια, τον 10χρονο Αναστάσιο και τον 4χρονο Λουκά. Δύο από τα χιλιάδες ορφανά της Ελληνικής Επανάστασης που λιμοκτονούσαν ξυπόλυτα στους δρόμους.

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ - 1934 Η ΜΕΓΑΛΗ ΦΩΤΙΑ ΣΤΗΝ ΚΙΝΕΤΑ

25 Ιουλίου 1934. 84 ακριβώς χρόνια μέχρι σήμερα, στην εφημερίδα "ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ" διαβάζουμε για μια μεγάλη πυρκαγιά που ξέσπασε στην Κινέτα. Η φωτιά κατέστρεψε 10.000 στρέμματα δασικής έκτασης, και όπως μαθαίνουμε το δάσος της Κινέτας αποτελούταν από 20.000 στρέμματα και ήταν παλιό βασιλικό κτήμα. Στο άρθρο αυτό της εφημερίδας μαθαίνουμε επίσης, ότι δεν ήταν η πρώτη φορά που είχε ξεσπάσει φωτιά στο σημείο εκείνο. Το 1922 ένας φύλακας  έβαλε φωτιά για να καπνίσει.... ένα φίδι στη φωλιά του!!! και κάηκαν 300 στρέμματα δάσους, καθώς επίσης μαθαίνουμε ότι πολλές φορές ξέσπασε φωτιά από σπινθήρες του σιδηροδρόμου Πελοποννήσου και από ποιμνιοστάσια που βρίσκονταν στην περιοχή. 

1865: Από την περιοδεία του βασιλιά Γεωργίου Α' στη Φωκίδα και Βοιωτία.

Σε αναφορές του ημερήσιου αθηναϊκού τύπου, από τηλεγραφήματα που ελάμβανε από τις πόλεις όπου διερχόταν ο βασιλιάς Γεώργιος Α' διαβάζουμε περί της περιοδείας κατά την διέλευσή του τον Απρίλιο του 1865 από την περιοχή μας τα εξής:

Περιοδεία της Α. Μ.

Τηλεγράφημα εξ Αμφίσσης.

Υπουργείον Εσωτερικών

Χθες υπεδέχθην την Α.Μ. εις τα όρια επαρχίας μετά υποστρατήγου Ιω. Του Γκούρα, ταγματάρχου Κουτρούμπη, της δημοτικής αρχής Δωριέων και Κυτινίων και πλήθους λαού, ζητωκραυγάζοντος και αγαλλομένου επί τη αισία αφίξει της Α. Μ. Ο ενθουσιασμός του λαού απερίγραπτος.

Την εσπέραν της χθες διήνυσεν ο Βασιλεύς εις Γραβιάν. Το εσπέρας επεσκέφθη καλύβας πτωχών και βασιλικώς και πλουσιοπαρόχως συνέδραμε.

Σήμερον διά του Δήμου Παρνασσίων αφίκετο ενταύθα πλήρης υγείας, ο δρόμος ον διέτρεξεν, υπήρχε κατειλημμένος υπό πλήθους λαού ζητωκραυγάζοντος. Εν τη πρωτευούση του δήμου τούτου μετά χαράς και αγαλλιάσεως οι κάτοικοι και η δημοτική αρχή υπεδέχθησαν Βασιλέα οι υπάλληλοι επαρχίας Παρνασσίδος, οι κάτοικοι Αμφίσσης, οι δημόται του δήμου τούτου και των ομόρων δήμων, εξελθόντων μετά σημαιών ικανήν απόστασιν Αμφίσσης υπεδέξαντο Βασιλέα ζητωκραυγάζοντες μετ’ ενθουσιασμού. Αι ζητωκραυγαί επλήρουν αιθέρα. Παρά την εν τη πόλει είσοδον ίστατο δήμαρχος και δημοτικόν συμβούλιον Αμφίσσης, ο Βασιλεύς εισήλθεν εις Άμφισσαν εν μέσω πλήθους λαού, ραντιζόμενος υπό των εν τοις παραθύροις και εξώσταις ισταμένων κυριών δι’ ανθέων, άπασαι αι προβεβηκείαι γυναίκες ικέτιδας χείρας είχον υψώσει προς τον ουρανόν, επικαλούμεναι τον Θεόν υπέρ της μακροβιότητος και διαφυλάξεως του Βασιλέως.

Ο Βασιλεύς διευθύνθη εις το προπαρασκευαστικόν πολυγωνικόν βάθρον, ένθα υπεδέχθη υπό του αρχιερέως Φωκίδος και του κλήρου. Μετά την δοξολογίαν μετέβη εις το ανάκτορον, προ της πύλης του οποίου κοράσια, άδοντα ύμνον, προσήνεγκον τη Α. Μ. στέφανον.

Ο Βασιλεύς, εξελθών εις τον εξώστην ευχαρίστησε το δι’ ενθουσιασμού απερίγραπτον ζητωκραυγάζον πλήθος, ου η χαρά έστιν ανέκφραστος.

Ο Βασιλεύς χαίρει πλήρει υγείαν.

Ιστορικές λεπτομέρειες

Ο Stott σε πλοίο στη Μεσόγειο κατά τη διάρκεια του 

χρόνου του με την SOE στην Ελλάδα.

Η βρετανογερμανική προσέγγιση

κατά το Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο ξεκίνησε

από το … Κυριάκι Βοιωτίας.

Όταν οι απλοί άνθρωποι γράφουν,

με δική τους πρωτοβουλία, ιστορία.

Υπόθεση Don Stott

Το Μάιο  του 1941 ο Νεοζηλανδός λοχίας Donald Stott τραυματίστηκε και αιχμαλωτίστηκε από τις γερμανικές δυνάμεις στην Κρήτη. Γρήγορα κατάφερε να δραπετεύσει από το στρατόπεδο συγκέντρωσης αιχμαλώτων, πηδώντας με κοντάρι, μέρα μεσημέρι, το συρματόπλεγμα.

Κρύφτηκε για αρκετούς μήνες στην Κρήτη και ύστερα από πολλές περιπέτειες κατόρθωσε, τελικά, να φτάσει στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου. Εκεί έγινε μέλος της «Special Operations Executive» («S.O.E.») - Υπηρεσία Ειδικών Επιχειρήσεων.

Τον Απρίλιο του 1943, ανθυπολοχαγός πια, έπεσε με αλεξίπτωτο στην Ελλάδα. Μερικές εβδομάδες αργότερα διορίστηκε σύνδεσμος αξιωματικός με τον ΕΛΑΣ Αττικοβοιωτίας.

Παρόλο που ήταν βαθιά συντηρητικός στις πολιτικές του απόψεις, διατηρούσε αρκετά καλές σχέσεις με το νέο του περιβάλλον. Μάλιστα, σε μια γερμανική εκκαθαριστική επιχείρηση διακινδύνευσε ο ίδιος, προκειμένου να σώσει κάποιον τραυματισμένο αντάρτη από την αιχμαλωσία.

Τον Ιούνιο της ίδιας χρονιάς, παρά την άρνηση  συμμετοχής και συνδρομής του ΕΛΑΣ - πράγμα που τον εξόργισε ιδιαίτερα - υπήρξε ο πρωταγωνιστής της καταστροφής της γέφυρας του Ασωπού, με την οποία διακόπηκε η μοναδική σιδηροδρομική γραμμή Βορρά - Νότου της Ελλάδας για 71 μέρες.

Είναι ο ίδιος που πέτυχε την πρώτη αεροπορική ρίψη πολεμικού υλικού στο 34^ο Σύνταγμα του ΕΛΑΣ, παρά την απέχθεια των Βρετανών, για οποιαδήποτε ανεξέλεγκτη ένοπλη δύναμη στη νευραλγική ζώνη κοντά στην Πρωτεύουσα.

Το διάστημα αυτό φαίνεται ότι είχε ως έδρα του το Κυριάκι Βοιωτίας, όπως θα φανεί και από τα αναφερόμενα παρακάτω.

Ένας μαθητής αποχαιρετά τον γυμνασιάρχη του

Πριν λίγο καιρό, στο ηλεκτρονικό μου ταχυδρομείο έλαβα ένα πολύτιμο ντοκουμέντο από έναν εξαίρετο συνάδελφo, με τον οποίο είχα συνυπηρετήσει στο Σώμα Επιθεωρητών Δημοσίων Έργων.

Το τεκμήριο αυτό ήταν μια προσφώνηση απόφοιτου μαθητή προς τον φιλόλογο γυμνασιάρχη του, την ώρα που η τάξη του ετοιμαζόταν να λύσει οριστικά «τους ζυγούς της» ή καλύτερα «τους κάβους της», για να αρχίσουν πλησίστιοι οι φερέλπιδες αυτοί νέοι τον αγώνα της ζωής. Ειδικότερα, το υπόψη λογίδριο εκφωνήθηκε στην τελευταία τάξη του Γυμνασίου: «Ο Κοραής», στο Ηράκλειο της Κρήτης, την 1 Ιουνίου του 1902, στο τελευταίο μάθημα των «Ελληνικών».  

Γυμνασιάρχης ήταν ο Ιωάννης Περδικάρης, άγνωστος μεν, αλλά άξιος και εμπνευσμένος δάσκαλος, όπως θα φανεί στη συνέχεια^. και ο απόφοιτος ομιλητής δεν ήταν, απλώς, ένας άριστος μαθητής, αλλά ο νεαρός…Ν. Καζαντζάκης(!), που αργότερα θα έσπαζε τις θολές γραμμές των οριζόντων της πατρίδας του, για να καταυγάσει ως αστέρας στο παγκόσμιο λογοτεχνικό στερέωμα.

ΕΝΑ ΜΥΡΙΟΣΤΟΜΟΝ «ΑΕΡΑ» ΤΟ ΣΥΝΘΗΜΑ ΤΩΝ ΗΡΩΩΝ ΜΑΣ

Ο ΠΟΛΕΜΙΚΟΣ ΑΠΕΣΤΑΛΜΕΝΟΣ ΜΑΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΕΙ ΕΝΑΝ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΠΟΛΛΟΥΣ ΑΘΛΟΥΣ ΤΟΥ ΑΓΩΝΙΖΟΜΕΝΟΥ ΣΤΡΑΤΟΥ ΜΑΣ

ΚΑΠΟΥ ΕΙΣ ΤΟ ΚΕΝΤΡΙΚΟΝ ΜΕΤΩΠΟΝ.(Του στρατιωτικού απεσταλμένου μας). 

– Ένα απ’ αυτά τα πρωινά, με το σκότος ακόμη των πρωινών ωρών, έγινε μια από τας σφοδροτέρας μάχας, προς κατάληψιν ενός υψώματος, που εδέσποζε πεδιάδος, εντός της Αλβανίας. Η κατάληψις του υψώματος αυτού εθεωρήθη απαραίτητος, διά την περαιτέρω προέλασίν μας. Οι υποχωρούντες Ιταλοί είχον χάσει το ηθικόν των και τούτο διευκόλυνε απολύτως την επιχείρησιν. Η επίθεσίς μας εξεδηλώθη αιφνιδιαστικώς τας πρωινάς ώρας, με σφοδρότατον κανονιοβολισμόν του υψώματος, εις το οποίον ευρίσκετο ο εχθρός. Οι Ιταλοί αιφνιδιασθέντες, κατόρθωσαν μετά ένα τέταρτον της ώρας, να απαντήσουν διά του πυροβολικού των με πυρά όμως ασταθή. Αι οβίδες του πυροβολικού των έπεφταν δεξιότερα των θέσεών μας, άλλες δε και εντεύθεν αυτών. Μέσα εις ένα διάστημα μισής ώρας εσείετο ολόκληρος η περιφέρεια από την μονομαχίαν αυτήν του πυροβολικού.

ΔΥΟΒΟΥΝΙΩΤΗΣ & ΚΑΡΥΟΦΥΛΜΠΕΗΣ

Χειμώνας του 1826. Το κρύο είναι αβάσταχτο. Πυκνό πέφτει το χιόνι. Ελληνικά σώματα έχουν καταλάβει την Αράχωβα για να κρατήσουν το στράτευμα του Μουσταφά Μπέη, που κατεβαίνει απ’ την Παρνασσίδα.

Μαζί με τους Έλληνες καπεταναίους είναι κι ο Δυοβουνιώτης, ψηλός, θεριό μοναχό, αρματωμένος βαριά, με δυο τρομερές μουστάκες, φόβος και τρόμος των Τούρκων!..

Οι Έλληνες πιάνουν τα σπίτια της Αράχωβας. Ταράτσες και υπόγεια, μάνδρες και παραθυρόπορτες χρησιμεύουν για ταμπούρια.

Φτάνουν οι Τούρκοι!

ΑΡΑΧΩΒΑ

Του Γιάννη Βλαχογιάννη

Οι πληγές του γέρου είχαν ανοίξει πάλι κ’ έτρεχαν. Τότε έπεφτε στις υποχοντρίες του ο κακόμοιρος. Όλα τούφταιγαν. Κ’ οι θύμησες οι περασμένες έμοιαζαν κ’ εκείνες σαν πληγές που του πονούσαν. Όμως, ενώ πονούσε, κ’ ενώ σπάραζε, ήθελε και να τις ανιστορεί. Κ’ εύρισκε σ’ αυτό μια γλύκα, πώς να πω, φαρμακερή. Νόμιζες πως κ’ η ψυχή του μάτωνε ‘κει που μιλούσε. Κι’ ο γέρος μια μιλούσε, μια αναστέναζε.

- Αχ , αυτή η πληγή!.. που βρίσκει το τόσο αίμα… Τόσα χρόνια πάει αυλάκι… θάκανε ποτάμι… Από την ώρα που πληγώθηκα, πενήντα χρόνια αστείρευτα, σώνει πια! Πονώ… και τι κατάλαβα;… αίμα χαμένο σαν το ρέμα του νερού.

Βρέθηκα στην Αράχωβα – ποιος με ρωτάει; Καλά με ρώτησε! Δεν ήμουν, όχι, στην Αράχωβα – κι’ ας μούφαγε τα στήθια εκεί το βόλι… Στάθηκα άτυχος, μωρέ παιδιά, γι’ αυτό βογγάω τώρα, όχι για τις πληγές. Αχ, και να μη ρίξω κ’ εγώ ένα τουφέκι, να μη φάω έναν Τούρκο κ’ εγώ με το σπαθί!

Υπάρχει και άλλο στοιχείο που στηρίζει τους ισχυρισμούς του αρχαιολόγου κ. Σισμανίδη, αναφορικά με τον τάφο του Αριστοτέλη ;

Οι πρόσφατες ανακοινώσεις του αρχαιολόγου κ. Κώστα  Σισμανίδη, για την ανακάλυψη του τάφου του μεγάλου Έλληνα φιλοσόφου Αριστοτέλη, προξένησε ενθουσιασμό όχι μόνο στους απανταχού Έλληνες, αλλά και σε ολόκληρο τον πολιτισμένο κόσμο. Η επί είκοσι χρόνια ενασχόλησή του με τα  ευρήματα που είδαν το φως από την αρχαιολογική σκαπάνη του, στην Ολυμπιάδα Χαλκιδικής(Αρχαία Στάγειρα) και οι τελικές  ανακοινώσεις του μας πείθουν με βεβαιότητα ότι πρόκειται περί του τάφου του Αριστοτέλη.

Όπως κοινολογήθηκε από τα ΜΜΕ η εξαντλητική έρευνα  του αρχαιολόγου τον οδήγησε σε αρκετές πηγές και, ενδεικτικά, αναφέρθηκε η αραβική βιογραφία του Αριστοτέλη, του β΄ μισού του 11^ου μ.Χ. αιώνα, που αντιγράφει βιογραφία του εν λόγω φιλοσόφου από κάποιον Πτολεμαίο, ο οποίος έζησε κατά το α΄ μισό του 4^ου  αιώνα μ.Χ. Σε αυτήν αναφέρονται τα εξής: «Όταν ο Αριστοτέλης πέθανε (στη Χαλκίδα, τον Οκτώβριο του 322 π.Χ.), οι Σταγειρίτες έστειλαν και έφεραν την τέφρα του στην πατρίδα τους, την τοποθέτησαν μέσα σε χάλκινη υδρία και κατόπιν απέθεσαν την υδρία αυτή σε μια τοποθεσία, που την ονόμασαν “Αριστοτέλειον”. Κάθε φορά που είχαν σημαντικές υποθέσεις και ήθελαν να λύσουν δύσκολα προβλήματα, συγκαλούσαν σ’ αυτόν τον τόπο την συνέλευσή τους». Οι πληροφορίες αυτές επαναλαμβάνονται και: «στο χειρόγραφο αριθμ. 257 της Μαρκιανής Βιβλιοθήκης της Βενετίας (κώδικας Ματσίανης στ. 257), που χρονολογείται γύρω στο 1300 μ.Χ.».

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ

15 Μαρτίου 1311 – Η μάχη του Βοιωτικού Κηφισού ή Μάχη της Κωπαΐδας.

Ο Δούξ των Αθηνών Βρυέννιος μισθωσάμενος την Καταλανικήν εταιρίαν, ήτοι στρατόν τυχοδιωκτών ληιζομένων την Ελλάδα κατά την άνοιξιν του 1310 κατέστη κύριος της Φθιώτιδος και ηνάγκασε τον βασιλέα του Βυζαντίου Μιχαήλ Θ’ Παλαιολόγον (1295-1330) και την δέσποιναν της Άρτης να ειρηνεύσωσιν. Ασυνέτως όμως φερόμενος απέπεμψε τους Καταλανούς χωρίς να αποτίση αυτοίς τους υπολειπομένους μισθούς.

Απελθόντες δ’ ούτοι εις Θεσσαλίαν και λεηλατήσαντες την χώραν επεχείρησαν δια της βίας την ανάκτησιν του δικαίου αυτών. Ο Βρυέννιος συνεκρότησε δύναμιν υπέρ τας 15.000 χιλ. ανδρών επιλέκτων εν οις πολλοί Φράγκοι μεγιστάνες, προήλασε δε και ωχυρώθη παρά τας Θήβας κατά την δεξιάν όχθην του Κηφισού και πλησίον των καταβοθρών της Κωπαΐδος.

"εις ενθύμιον"

Η Δημοτική Ενότητα της Αράχωβας και το Λαογραφικό Μουσείο Αράχωβας θα παρουσιάσουν το Σάββατο 7 Νοεμβρίου 2015 και ώρα 7.30 μ.μ. το βιβλίο του συμπατριώτη μας αραχωβίτη Γεωργίου Αναγνώστου εκπαιδευτικού και λαογράφου, "εις ενθύμιον" που επιμελήθηκε ο ίδιος μαζί με τον επίσης συμπατριώτη μας Στάθη Ασημάκη και βασίζεται στο ημερολόγιο των βαλκανικών πολέμων του Γεωργίου Δεμερτζή.

Προλογίζει η καθηγήτρια νεότερης ιστορίας του Πανεπιστημίου Πατρών κ. Λάζου Βασιλική.

Ταυτόχρονα θα λειτουργήσει στην αίθουσα του Λαογραφικού Μουσείου, έκθεση φωτογραφίας της περιόδου των Βαλκανικών πολέμων, το ερχόμενο Σαββατοκύριακο, (απ' το Σάββατο 7/11 18.30).

Ο Γ. ΚΡΕΜΟΣ ΟΜΙΛΕΙ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΑΦΟ ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ.

Δημοσίευμα της εφημερίδας «ΚΑΙΡΟΙ» στις 10/1/1900 σχετικά με την ομιλία του καθηγητού Γ. Κρέμου, στα μέλη της επιστημονικής εταιρείας, για τον τάφο του βασιλιά της Σπάρτης Λεωνίδα στις Θερμοπύλες.

Πως να διοικείς τους Έλληνες!

(Από τους Οξυρρύγχειους Πάπυρους)

Τα παρακάτω είναι αποσπάσματα αλληλογραφίας του Ρωμαίου συγκλητικού Μενένιου Άπιου, στο φίλο του Ατίλιο Νάβιο, ο οποίος τον διαδέχεται στη διακυβέρνηση της Αχαΐας και τον συμβουλεύει για το πως μπορεί να χειριστεί τους Έλληνες. Οι πάπυροι βρέθηκαν στην τοποθεσία Οξύρρυγχος της Αιγύπτου, εξ ου και το όνομα του υπότιτλου.

ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΠΡΩΤΟ

Κερδίσαμε αγαπημένε Ατίλιε τον κόσμο με τις λεγεώνες μας, αλλά θα μπορέσουμε να τον κρατήσουμε μονάχα με την πολιτική τάξη που θα του προσφέρουμε. Διώξαμε τον πόλεμο στις παρυφές της γης. Από τον Περσικό κόλπο, ως την Μαυριτανία και από τη γη των Αιθιόπων ως την Καληδονία, αδιατάρακτη βασιλεύει η ρωμαϊκή ειρήνη. Δύσκολο φαίνεται να εξηγήσει κανείς, πως μια πόλη έφτασε να κυβερνά την οικουμένη. Μέσα στους λόγους, όμως, που θα αναφέρονταν για μια τέτοια εξήγηση θα έπρεπε πρώτος να ήταν ετούτος:

Καταλάβαμε καθαρά και έγκαιρα πως υποτάσσοντας ξένους λαούς αναλαμβάνουμε μιαν ευθύνη για την ευημερία τους. Τούτη η συνείδηση της ευθύνης διακρίνει τους βαρβάρους κατακτητές από τους κοσμοκράτορες. Μονάχα ο Αλέξανδρος πριν από μας είχε την συνείδηση τούτης της ευθύνης. Ευτυχώς για την δόξα της Ρώμης, πέθανε νέος, γιατί αλλιώς θα ήτανε οι Έλληνες σήμερα οι άρχοντες του κόσμου. Αλίμονο στους λαούς, όταν τις προσπάθειές τους τις ενσαρκώνουν μονάχα σε μεμονωμένα άτομα που περνούν και όχι σε ανθρώπινες κοινότητες, σε θεσμούς που αντέχουν στην ροή των πραγμάτων και σηκώνουν άνετα τον όγκο των πολύχρονων έργων. Έχουμε την σοφία να μην θέλουμε να είμαστε δυσβάσταχτοι εκμεταλλευτές των λαών που υποτάχτηκαν στην εξουσία μας. Αλλά δεν φτάνει να τους χαρίζουμε την ειρήνη και τάξη, γιατί αυτά είναι αρνητικά στοιχεία, είναι όροι, δεν αποτελούν την ουσία της ευδαιμονίας των ανθρώπων. Θα έπρεπε και της φιλοσοφίας και της ποίησης τα δώρα να σκορπούσαμε στις χώρες που κυβερνούμε. Το μέγα όμως τούτο έργο είμαστε άξιοι να το κάνουμε μόνο στις δυτικές επαρχίες, γιατί εκεί που βρίσκεσαι εσύ, οι Έλληνες το επιτελούν ακόμη σήμερα καλύτερα από μας. Ας επαναλάβουμε και εμείς την δυσάρεστη ομολογία του Οράτιου Φλάκκου: “Graecia capta, ferum victorem cepti, et artes intulit agresti Latio”.

Η ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΤΟΥ ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ ΣΕ ΙΤΕΑ, ΓΑΛΑΞΕΙΔΙ ΚΑΙ ΑΜΦΙΣΣΑ ΤΟ 1912