1959 : ΕΠΙΔΕΙΞΗ ΜΟΔΑΣ ΣΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΧΩΡΟ ΤΩΝ ΔΕΛΦΩΝ

 

Σε φύλλο Αθηναϊκής εφημερίδας τον Μάρτιο του 1959 δημοσιεύονται δύο φωτογραφίες μανεκέν τα οποία μας επιδεικνύουν δημιουργίες ιταλικού οίκου μόδας στον αρχαιολογικό χώρο των Δελφών. Η επίδειξη της ανοιξιάτικης και καλοκαιρινής μόδας είχε πραγματοποιηθεί πριν την άφιξη των μανεκέν στους Δελφούς στο υπερωκεάνιο «ΟΛΥΜΠΙΑ»

Η λεζάντα των φωτογραφιών γράφει:

ΕΠΙΔΕΙΞΙΣ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΜΟΔΑΣ ΕΙΣ ΤΟΥΣ ΔΕΛΦΟΥΣ

«Τα κομψά και γοητευτικά μανεκέν του ιταλικού οίκου μόδας επέτυχαν ένα ιδεώδη, ομολογουμένως, συνδυασμού του τερπνού μετά του ωφελίμου μια εκδρομή, δηλαδή, έως τους Δελφούς και μια εκτός προγράμματος επίδειξη των τελευταίων μοντέλων που έρχονται σε ζωηρή αντίθεση με τη λιτή και αυστηρή γραμμή των αρχαίων μνημείων».

1912: ΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΩΝ ΔΗΜΟΔΙΔΑΣΚΑΛΩΝ ΣΤΗ ΛΙΒΑΔΕΙΑ

Αναμνηστική φωτογραφία των διδασκάλων της Βοιωτίας που συμμετείχαν
στο συνέδριο στη Λιβαδειά.

Με αφορμή της παραπάνω φωτογραφίας από τη συλλογή μου, συγκέντρωσα τα παρακάτω άρθρα από τον ελληνικό ημερήσιο και απογευματινό τύπο τα παρακάτω:

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΚΟΝ ΣΥΝΕΔΡΙΟΝ ΕΝ ΛΕΒΑΔΕΙΑ

ΛΕΒΑΔΕΙΑ, 2 Ιουλίου. (Ιδ. τηλεγρ. «Σκρίπ»). – Επιβλητική εγένετο χθες η έναρξις του συνεδρίου των διδασκάλων της Βοιωτίας. Ο επιθεωρητής κ. Παπαδόπουλος δι’ ωραίου λόγου εξήρε την αποστολήν του διδασκάλου και τας δυσχερείας, καθ’ ων έχει ούτος ν’ αντεπεξέλθη.

Περί τους 80 διδάσκαλοι και διδασκάλισσαι προσήλθον εις το Συνέδριον, όπερ θα λήξει την Τετάρτην ή Πέμπτην διά κοινού γεύματος.

Μετά μεσημβρίαν οι διδάσκαλοι συνήλθον εις ιδιαιτέραν σύσκεψιν, καθ’ ην κατόπιν προσκλήσεως ελθών εις Λεβαδείαν ωμίλησεν ο αντιπρόσωπος της Πανελληνίου Ενώσεως των Δημοδιδασκάλων κ. Λαχανοκάρδης, εξάρας τον σκοπόν και τονίσας το έργον της Ενώσεως. Ο λόγος του κ. Λαχανοκάρδη κατεχειροκροτήθη. Ενεγράφησαν δε μέλη και μη όντες μέχρι σήμερον ως πολλοί υποδιδάσκαλοι.

(Εφημερίδα «ΣΚΡΙΠ» 3/7/1912)

Μια Αμερικανίδα στο Λιβάδι Παρνασσού

 

Η Έντιθ Κράμερ (1916 - 2014) στο ατελιέ της. (Αυτοπροσωπογραφία) w.w.w.

Ήταν το 1963, εποχή μέσα Σεπτέμβρη μάλλον, όταν μια Αμερικανίδα ζωγράφος (αυστριακής καταγωγής), η Έντιθ Κράμερ (Edith Kramer), ηλικίας 47 ετών τότε, έφθασε στην Αράχοβα, στον δρόμο της για τους Δελφούς.

Εδώ, θα έμεινε έκθαμβη από τις βραχώδεις υπώρειες του Παρνασσού που κρέμονται πάνω από το χωριό. Εξάλλου, μέσα από το σχολείο της και από τα προσωπικά της νεανικά  διαβάσματα, θα είχε μάθει, μάλλον, πολλά για το ιερό αυτό βουνό, για τον Απόλλωνα, τον Πάνα και τις Νύμφες του, που τριγυρνούσαν εκεί σε τοπία ειδυλλιακά, γεμάτα μυστήριο και μαγεία.

Το καλλιτεχνικό της ένστικτο την ώθησε να κάνει μια στάση μεγαλύτερη απ’ τη συνηθισμένη^. να βγάλει απ’ τις αποσκευές της τα ζωγραφικά της σύνεργα και να ανεβεί στον Παρνασσό^. για να δει και να ανιχνεύσει τοπία, ώστε να αποτυπώσει εικαστικά κάτι συναρπαστικό που θα το είχε ως πολύτιμο αναμνηστικό, όταν θα επέστρεφε στη βάση της, στην Αμερική.  

Χωρίς να χάσει καθόλου χρόνο, θα αναζήτησε πληροφορίες, για το πώς θα μπορούσε να ανεβεί στο βουνό, ώστε να υλοποιήσει το σχέδιό της. Το πιο πιθανό, θα ρώτησε για κάποιον έμπειρο οδηγό, για να την οδηγήσει σε ενδιαφέρουσες τοποθεσίες. Και αυτός υπήρχε εκείνα τα χρόνια^. και ήταν ή ο Νίκος Καραμέρης  - πασίγνωστος σε όλους τους Αθηναίους ορειβάτες εκείνης της εποχής - ή ο διάδοχός του Νίκος Γεωργακός.

Ο δρόμος στην Αράχωβα: Μέσα ή έξω;

 

Πριν 43 χρόνια, τέτοια εποχή, η Αράχωβα έδινε μια μάχη για να μην περάσει ο δρόμος έξω από την Αράχωβα, αλλά να γίνει διαπλάτυνση μέσα στην πόλη. Το μεγαλύτερο ποσοστό  των Αραχωβιτών ήθελε την λύση της διαπλάτυνσης που τελικά δεν έγινε ποτέ. Σήμερα πλέον έχουμε φτάσει να λέμε για τούνελ που θα περάσει κάτω από την Αράχωβα και μάλιστα όπως μας πληροφορούν έχουν υπογραφεί και τα τεύχη δημοπράτησης της μελέτης. Εύχομαι να είμαστε τυχεροί να δούμε να γίνεται το έργο, γιατί αν περάσουν άλλα 40 χρόνια βλέπω να περνάνε τα αυτοκίνητα εναέρια και όχι υπόγεια.

Αλλά ας μπούμε στο κλίμα της εποχής, και να  διαβάσουμε πως κάλυψε ο δημοσιογράφος της εφημερίδας «Ελεύθερος Κόσμος» Γ. Μαρμαρίδης στο ρεπορτάζ που έκανε στην Αράχωβα, και δημοσιεύτηκε στις 26 Οκτωβρίου 1980.

***

ΓΕΝΙΚΗ ΚΑΤΑΚΡΑΥΓΗ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ

ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ ΟΙΚΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

«Να πλατύνη ο δρόμος αλλιώς η Αράχωβά μας καταστρέφεται»

Ο ΔΗΜΟΣ, ΟΙ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑΡΧΑΙ, Ο ΜΟΡΦΩΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΚΑΙ ΟΛΟΙ ΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ ΖΗΤΟΥΝ: ΔΙΑΠΛΑΤΥΝΣΗ ΤΟΥ ΔΡΟΜΟΥ

Θύμα κακών – αν όχι κακοβούλων – εισηγήσεων έχουν πέσει οι αρμόδιοι υπουργοί στο θέμα του «δρόμου της Αράχωβας». Μελετώντας επί τόπου την όλη υπόθεση, αντιλαμβάνεται εύκολα κανείς ότι δεν είναι δυνατόν ν’ αποτελεί προσωπική γνώμη ενός ανθρώπου το να περάσει ο δρόμος έξω από την γραφική κωμόπολη, νεκρώνοντας την οικονομική της άνθηση και καταστρέφοντας ανεπανόρθωτα το φυσικό της περιβάλλον. Το βασικό επιχείρημα των «υποστηρικτών» της γνώμης αυτής, ότι «δεν νοείται εθνική οδός να περνάει μέσα από πόλη», δεν στέκει, διότι μπορεί να έχει ισχύ μόνο στις περιπτώσεις που θα υπάρχουν και ο δρόμος και η πόλη. Όταν πρόκειται να μείνει μόνο η εθνική οδός και να… εξαφανισθή η πόλη, το επιχείρημα μετατρέπεται σε μακάβριο αστείο από εκείνα που λένε μερικού ανόητοι στα νεκροταφεία. Στις παρακάτω γραμμές θα προσπαθήσω να μεταφέρω όσα είδα και άκουσα στην ιστορική Αράχωβα. Από κει και ύστερα οι αρμόδιοι ας ενεργήσουν κατά συνείδηση. Όσοι νομίζουν ότι, η Αθήνα, έχει λίγο πληθυσμό και θέλουν να της τον πολλαπλασιάσουν, δεν έχουν παρά να αφανίσουν και τις τελευταίες, ελάχιστες, κωμοπόλεις της επαρχίας που όχι μόνο συγκρατούν, αλλά και αυξάνουν τους κατοίκους των.

Απ' τη Λειτουργική ζωή της Μ. Εβδομάδας.

Του Γιώργου Οικονόμου

Θυμάμαι από τα παιδικά μου χρόνια, πόσο με συγκινούσε ο υμνολογικός και λειτουργικός χαρακτήρας της Μ. Εβδομάδας. Με τον αείμνηστο παππού μου Παναγιώτη Δεμερτζή (ψάλτη), ανέβαινα στο ψαλτήρι, έχοντας το βιβλιαράκι μαζί μου, προσπαθώντας να μάθω κάποια λειτουργικά στοιχεία ή και ύμνους που συνθέτουν τη μυσταγωγία της Μ. Εβδομάδας.
Βίωμα που με συγκινεί ως σήμερα, ειδικά τις ημέρες αυτές της Θείας κορύφωσης του πάθους του Χριστού...

ΑΡΑΧΩΒΙΤΗΣ

Ανδρική φορεσιά από την Αράχωβα του Παρνασσού. Το σχέδιο κυκλοφόρησε στο λεύκωμα που εξέδωσε το 1941 με τον τίτλο «ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΦΟΡΕΣΙΕΣ» η Αθηνά Ταρσούλη, με 65 έγχρωμες εικόνες τοπικών ελληνικών ενδυμασιών, οι οποίες είναι έργα της ίδίας, και είναι αποτέλεσμα της περιοδείας της που πραγματοποίησε σχεδόν σε όλη την Ελλάδα.

ΠΩΣ ΕΙΔΑΝ ΟΙ ΧΩΡΙΚΟΙ ΤΑΣ ΕΟΡΤΑΣ ΤΩΝ ΔΕΛΦΩΝ

Ο ΕΝΘΟΥΣΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΛΑΟΥ – ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΗ Η  ΣΥΡΡΟΗ ΤΟΥ ΠΛΗΘΟΥΣ

Κανείς σχεδόν από τους Αθηναίους, εκτός ελαχίστων που απόμειναν και ακόμη ολιγώτερον που ήλθαν για να ξαναδούν τα αλησμόνητα θεάματα, δεν παρηκολούθησαν τας ανεπισήμους Δελφικάς Εορτάς, που εδόθησαν χάριν του λαού την παρελθούσαν Τετάρτην και Πέμπτην ενώπιον δέκα και πλέον χιλιάδων θεατών, οι οποίοι εκουβαλήθησαν συν γυναιξί και τέκνοις από όλα τα σημεία της Ελλάδος και ιδία από τας πέριξ κοινότητας. 

Ο περισσότερος κόσμος ήλθεν από τας κοινότητας της Δεσφίνης, της Κίρας, του Χρυσσού, της Αραχώβης, της Ιτέας, της Αμφίσσης, αι οποίαι μαζί με την κοινότητα των Δελφών, έλαβον μέρος εις τους νεοελληνικούς αγώνας τους τελεσθέντας την Τετάρτην το πρωί εις το αρχαίον Στάδιον. Μέχρι της Τετάρτης η νοικοκυράδες καιτα κορίτσια των Δελφών έμεναν στο σπίτι και επεριποιούντο τους ξένους. Την Τετάρτη το πρωί όμως ήταν γιορτή. Όλες εστολίσθησαν και πήγαν στο Στάδιο να ιδούν τους αγώνας. Αι Ωκεανίδες, αι Ικέτιδες, αι κυρίαι της Εκθέσεως και όσοι Αθηναίοι έμεναν ακόμη έχασαν τους σπιτονοικοκυραίους των από τα ξημερώματα. Ξύπνησαν με την αυγή και βγήκαν με τον ήλιο.

Η ΡΟΚΑ

Με τον τίτλο La roca δημοσιεύθηκε στις 6 Νοεμβρίου του 1921, στην πρώτη και δεύτερη σελίδα της  γαλλικής εφημερίδας Le Figaro, η παρακάτω νουβέλα που θα διαβάσετε, και που υπογράφει η MmeLeune,  διαδραματίζεται δε εξ ολοκλήρου στην Αράχωβα του Παρνασσού. Η μετάφραση του κειμένου από τα Γαλλικά στα Ελληνικά έκανε η κυρία Αλεξάνδρα Δημητριάδη του Κων/νου, όπου και θερμώς ευχαριστώ.

Η ΡΟΚΑ

Νουβέλα

Ένας πλατύς και λευκός δρόμος, μέρος της Ιτέας, ελίσσεται και σκαρφαλώνει στα βράχια, απλώνεται ορμητικά κατά μήκος του Παρνασσού, χαϊδεύει τα ερείπεια των Δελφών, προσεγγίζει την Κασταλία πηγή και περιβάλλει την Αράχωβα, ένα ευγενικό και περήφανο χωριό, σκαρφαλωμένο στον γκρεμό.

Μια μικροσκοπική κηλίδα που μοιάζει σαν να σχηματίστηκε τυχαία, λαμπυρίζει χρυσογάλανη πέρα στην κοιλάδα, μακρινή σαν ανάμνηση: είναι ο κόλπος της Ιτέας, ήρεμος σαν λίμνη αυτό το καθαρό πρωινό του Απρίλη. Ένας ελαιώνας φωτίζει με το αργυρό του χρώμα την κοιλάδα. Μερικά αραιόφυτα πέυκα, μερικά λυγερόκορμα κυπαρίσσια, και μετά τίποτα, μόνο η μεγάλη, τρομακτική ερημιά.

Δύο σκιές, που μόλις διακρίνονται, τυλιγμένες σε χιονισμένες κάπες και στη σιωπή, παραπαίουν μέσα στην ομίχλη. Κινούνται αργά, βλοσυρές και σοβαρές. Είναι άραγε θεοί; Τυλιγμένες μέσα στη μεγαλόπρεπη ατμόσφαιρα που τις περιβάλλει, άξαφνα μένουν ακίνητες. Ένα κοπάδι ζωηρά κατσίκια, με παρδαλά χρώματα και μυτερά κέρατα, σκίζει την ομίχλη, πέφτει λαίμαργα στα αραιά στάχυα, που καλλιεργήθηκαν με υπομονή ανάμεσα στα βράχια, και τα καταβροχθίζει σαν αστραπή. Τα σκυλιά και οι βοσκοί πλησιάζουν βιαστικά: οι θεοί μου είναι απλοί πάστορες, που μεταμορφώθηκαν επιδέξια σε θεούς μέσα στη μαγική ομίχλη.Και ωστόσο, οι απροσπέλαστες, ψηλές κορυφές του Παρνασσού φυλάνε ακόμα ζηλόφθονα τους θεούς και τα χιόνια τους. Κάποιες χιονονιφάδες περιπλανούνται τυχαία, γλιστρούν κατά μήκος των γκρίζων βράχων, φθάνουν στο χωριό και το πλημμυρίζουν με παγερό αέρα και λευκό φως. Γάργαρες πηγές αναβλύζουν άτακτα από τα γκρίζα βράχια και το δροσερό νερό, αλλά και η αβίαστη ευτυχία κυλούν μαζί προς το χωριό, χαρούμενα και ζωηρά. Ένας επιβλητικός πλάτανος, σοφός σαν γέροντας, δεσπόζει και προστατεύει το χωριό. Κάτω από τη φιλόξενη σκιά του, πηγές και άνθρωποι κελαρύζουν χαρωπά.

1928: ΜΙΑ ΕΚΔΡΟΜΗ ΣΤΟΝ ΠΑΡΝΑΣΣΟ

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΕΣ ΕΝΤΥΠΩΣΕΙΣ

Το σούρουπο, όταν στο βάθος του λιμανιού μια καταχνιά σκεπάζει τη δύση και ο μονόφθαλμος φάρος της Λειψοκουτάλας ρίχνει την ωχρή του ανταύγεια στα γαληνεμένα νερά, αφήνουμε με τη «Φωκίδα» το θορυβόδικο, βρωμερό λιμάνι του Πειραιά. Στην έξοδό μας κάνουν παράτα τα τρία γέρικα πολεμικά – περασμένα μεγαλεία – ενώ μπρός και πίσω μας γλιστρούν στα μουντά νερά κάθε λογής καράβια προς κάθε λογής λιμάνια.

Είναι πια νύχτα όταν αρχίζουν να θαμποφαίνονται τα φώτα του Ισθμού. Μια αδικαιολόγητη αναμονή στην είσοδο, και σε λίγο γλιστράμε στη φωτόλουστη υγρή του λεωφόρο.

Με τη γλύκα της νυχτιάς έχουν ημερέψει και τα πανύψηλα, απότομα, απειλητικά μουράγια. Ένα κόκκινο φανάρι – και τρέχουμε προς το Λουτράκι. Σε λίγο πάλι ξανοιγόμαστε, κι από το Ηραίο αρχίζει ένα νανουριστικό σάλεμα…

Ο αυγερινός σηκώνεται πάνω από τα βουνά του κόλπου της Ιτιάς. Το μαύρο ακρογιάλι σιγά-σιγά παίρνει χρώματα μουντά, που όσο παν και ζωηρεύουν, ενώ η θάλασσα χάνει τη μαυρίλα της. Σε λίγο η άγκυρα κατρακυλάει.

1906:ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΤΑΞΕΙΔΙΩΤΟΥ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΔΕΛΦΟΥΣ

ΜΕΡΟΣ Δ’ (τελευταίο)

Μετά ταύτα επισκέφθην και το οικτρόν Μουσείον των Δελφών.

Ευτυχώς ότι όταν εισέλθει τις εντός αυτού, προκύπτουν πολλοί λόγοι να λησμονηθεί το εξωτερικόν του.

Και πρώτος προκαλεί την προσοχήν ο χαλκούς ηνίοχος, υψηλός με λεπτάς γραμμάς, υψηλότερος ακόμη επί του κυλινδρικού στυλοβάτου του.

Ο ανδριάς αυτός είναι αριστούργημα τέχνης, νομίζεις δε ότι εξακολουθεί ακόμη να διευθύνει το άρμα του, μολονότι η αριστερά χείρ του ελλείπει από του βραχίονος. Οι οφθαλμοί του είναι κατασκευασμένοι από όνυχα διατηρούμενοι θαυμασίως. Οι πόδες του γυμνοί και φέροντες το χρώμα του παλαιού χαλκού, φαίνονται ως πόδες ευσταλούς Άραβος, εξ εκείνων οι οποίοι προηγούνται πεζοί εν Αιγύπτω των αμαξών των πλουσίων.

Εάν πλησιάσεις πολύ προς την επιφάνειαν του ποδός θα παρατηρήσεις όχι μόνον τους μυς, όχι μόνον τα νεύρα, αλλά και αυτάς τας βλέβας ευκρινέστατα διαγραφομένας. Νομίζεις ότι υπό την επιφάνειαν του χαλκού, ενεκλείσθη και ρέει διά μέσου των φλεβών ή το πυρ εκείνο, που εχρησίμευσε διά να καεί το μέταλλον, η το πυρ που εβοήθησε διά να θριαμβεύσει ο νικητής.

1906:ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΤΑΞΕΙΔΙΩΤΟΥ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΔΕΛΦΟΥΣ

ΜΕΡΟΣ Γ’

Κατόπιν ανηφόρου 20 λεπτών της ώρας ανήλθομεν πρώτον εις το Στάδιον, ένθα εξετελούντο οι περίφημοι Πυθικοί αγώνες. Το Στάδιον τούτο ομοιάζει πολύ με το σημερινόν των Αθηνών, επισκευασθέν υπό των Ρωμαίων, η δε δεξιά αυτού πλευρά, η στηριζομένη επί των κλιτύων του λόφου, διατηρείται τελείως. Η αριστερά έχει καταπέση. Οι αποτελούντες τα ειδώλια λίθοι είναι ογκωδέστατοι, απεικόπησαν δε εκ της βραχώδους αγκάλης του υπερκειμένου Παρνασσού.

Εις το Στάδιον αυτό έδρεψαν τας δάφνας των πάντες οι υπό του Πινδάρου εξυμνησθέντες Πυθιονίκαι.

***

Ολίγον κάτωθεν και αριστερόθεν εκτείνεται το θέατρον, κάλλιστα ωσαύτως διατηρούμενον, κατά τον τύπον του θεάτρου του Βάκχου και της Επιδαύρου. Παρά δε το θέατρον τούτο σώζονται ακόμη τα ίχνη κλίμακος, συνδεούσης αυτό με τον Ναόν του Απόλλωνος.

1906:ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΤΑΞΕΙΔΙΩΤΟΥ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΔΕΛΦΟΥΣ

ΜΕΡΟΣ Β’

Και τώρα πριν οδηγήσω τον αναγνώστην μου εις τον ιερόν χώρον του Ναού του Απόλλωνος, του Μαντείου και των θησαυρών, έχω καθήκον να του παρουσιάσω πρώτον τον Πελασγόν των Δελφών, τον επί 16 συνεχή έτη, ως ο Προμηθεύς επί του Καυκάσου, δεσμευμένον επί ιερών μεν βράχων, αλλά βράχων πάντοτε, - τον κ. Αλέξανδρον Εμμ. Κοντολέοντα.

Ο κ. Κοντολέων κατέχει μεν θέσιν βοηθού εφόρου, αλλά κυρίως είναι θησαυροφύλαξ του πολυτιμοτέρου αρχαϊκού θησαυρού. Η εμπιστοσύνη της υπηρεσίας είναι βέβαια αρκούντως ικανοποιητική δι’ αυτόν, αλλ’ η προς αυτόν σκληρότης αυτής υπερβαίνει και την σκληρότητα των βράχων, επί των οποίων τον έχει καρφώσει επί δεκαεξαετίαν ολόκληρον, χωρίς να του λύση τα δεσμά ούτε επί μιαν ημέραν.

1906:ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΤΑΞΕΙΔΙΩΤΟΥ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΔΕΛΦΟΥΣ

ΜΕΡΟΣ Α’

Προκειμένου να μεταβεί κανείς εις Δελφούς, ευρισκόμενος εις Ιτέαν, ουδέ καν έχει δικαίωμα να συζητήσει με τον εαυτόν του αν πρέπει να μεταβεί ή όχι.

Τι είναι οι Δελφοί διά τον Έλληνα, το αισθανόμεθα όλοι. Είναι η Ιερουσαλήμ του αρχαίου κόσμου, και τα ρείθρα της Κασταλίας πηγής, είναι ότι τα ρείθρα του Ιορδάνου. Τα νάματα του ποταμού της Ιουδαίας ήσαν το ιερόν βάπτισμα των ψυχών, τα νάματα της πηγής των Δελφών ήσαν το ιερόν βάπτισμα των πνευμάτων.

Εις την εκδρομήν αυτήν υπήρξα κατ’ εξοχήν τυχερός, διότι ευρήκα αλησμόνητον σύντροφον.

Εις την Ιτέαν ανεκάλυψα μετά πολυετή εξαφάνησιν εκ του ορίζοντος των Αθηνών, παλαιόν φίλον, γνωστότατον εις την γηράσκουσαν ήδη σφριγηλήν εκείνην νεολαίαν του 1880-90, διά την αγαστήν ζωηρότητα, αλλά και την ευγένειαν του χαρακτήρος και την αγαθότητα αυτού τον κ. Ιάκωβον Κόκκον, υπηρετούντα από ετών ως τελώνην Ιτέας, εξάδελφον δε του αειμνήστου ποιητού Δημητρίου Κόκκου.

ΑΡΑΧΩΒΑ 1896: ΑΙ ΝΕΡΑΪΔΕΣ ΤΟΥ ΠΑΡΝΑΣΣΟΥ

Αραχωβίτες στην παλιά αγορά το 1896.

(Συλλογή Λ. Παπαλεξανδρή)

Σπάνια γκραβούρα από Γαλλικό περιοδικό.

(Χριστουγεννιάτικη ιστορία)

Είμαι μονάχος μου τώρα. Περπατώ σε δρόμο, που πρώτος εγώ ανοίγω, καθότι η λευκή του Βορρά Κόρη είναι εξαπλωμένη επί των καλτεριμοστρωμένων οδών της Αράχωβας. Είμαι μετανοημένος διότι αφήκα την νόστιμη συντροφιά του κυρ Γιάννη και της κυρά Γιάννενας, οι οποίοι από τα Χριστούγεννα μ’ είχαν καλεσμένον, χριστιανικώς γιορτάζοντες, αφού μάλιστα είχανε και Χρήστο, τους υποσχέθηκα να συμφάμε ύστερα από έξη ημέρας, την παραμονή του Αγ.Βασίλη, που είναι σήμερα, και να τα κάψουμε και λιγάκι για την καλή χρονιά.

Αλήθεια, καλή συντροφιά, κλεισμένοι μέσα μ’ όλα τ’ αγαθά μας, με δυο τρείς άλλους από τις οκτώ το βράδυ, απάνω σε χειμωνιάτικη φωτιά και δίπλα με δυο τρείς χιλιάρικες μποτίλιες, με μαύρο αραχωβίτικο, που θέλουν να το λέγουν αθάνατο διότι απ’ αυτό έπιναν και αι αθάνατοι του Παρνασσού Μούσαι, δεν εκαταλάβαμε πότε ο λευκογέννης είχε στείλει την κόρη του να μας επισκεφθεί. Είναι δωδεκάτη τα μεσάνυκτα, η ώρα η δαιμονισμένη.

ΟΙ ΔΕΛΦΟΙ ΤΟΥ 1833

[…] Κατά την πορείαν μας προς τους Δελφούς, εφθάσαμεν εις εν μέρος, όπου υπήρχε βαθεία πετρώδης χαράδρα, σχηματιζομένη από καθέτους βράχους, από τους οποίους έτρεχε διαυγέστατον ύδωρ. Ολίγον περαιτέρω, το ύδωρ τούτο εχύνετο διά τριών κρουνών εις μεγάλην μαρμαρίνην δεξαμενήν, οπόθεν υπερεξεχείλιζεν επί των φαλακρών βράχων.

Από βράχου εις βράχον, το διαυγέστατον ύδωρ κατήρχετο προς την κοιλάδα, την οποίαν διέρρεεν ως καθαρόν ρυάκιον.

Εκεί είδομεν γυναίκας αι οποίαι έπλυνον αφωσιωμέναι εις την εργασίαν των και αι οποίαι μόλις λοξώς κάπως μας παρετήρησαν. Τας ηρωτήσαμεν πως ωνομάζετο η τοποθεσία η οποία εφαίνετο εκεί πλησίον και όπου μόνον καλύβια υπήρχον. Αλλά καμμίαν απάντησιν δεν ελάβομεν από αυτάς. Ήτο φανερόν ότι δεν εγνώριζον ελληνικά.

Αράχωβα 1962, με τον φωτογραφικό φακό του Hubertus Hierl.

ΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΤΗΣ ΑΡΑΧΩΒΑΣ ΤΟ 1948

Ο παρακάτω κατάλογος των εμπόρων, επιστημόνων και βιοτεχνών της Αράχωβας είναι από τον οδηγό της Ελλάδος του Α. Ν. Ιγγλέση, που κυκλοφόρησε τον Απρίλιο του 1948.

ΑΡΑΧΩΒΑ

Ιατροί

Στέργιος Ιω. Κονίτσας

Δημήτριος Ιω. Μαντάς

Έμποροι

Αδελφοί Νικόλαος και Θεόδωρος Αν. Μαντάς

Ανδρέας Ν. Τρούβαλης

Σπύρος Κ. Κομνάς

Κωνστ. Αρ. Καλμαντής

Δημήτριος Ν. Ναυπακτίτης

Γεώργιος Π. Αλογοσκούφης

Παντοπωλεία

Παναγιώτης Ιω. Στριμπής

Κωνστ.Ν. Σιαμήτρος

Χρίστος Σ. Κομνάς

Ευστάθιος Π. Κολοβός

Δήμος Κ. Στυλιάρης

Ανδρέας Ν. Γραντζιώτης

Λουκάς Κοροδήμος

Ανδρέας Γ. Τσεκούρας

Ο ΓΑΜΟΣ ΒΟΥΓΙΟΥΚΛΑΚΗ - ΠΑΠΑΜΙΧΑΗΛ ΣΤΟΥΣ ΔΕΛΦΟΥΣ

Το ζεύγος Βουγιουκλάκη- Παπαμιχαήλ στον "χορό του Ησαΐα"
στην εκκλησία του Αγίου Νικολάου στους Δελφούς.

ΕΓΙΝΑΝ ΧΘΕΣ ΣΤΟΥΣ ΔΕΛΦΟΥΣ

ΟΙ ΓΑΜΟΙ

ΒΟΥΓΙΟΥΚΛΑΚΗ – ΠΑΠΑΜΙΧΑΗΛ

*****

Έκτακτα μέτρα τάξεως είχε λάβει η Χωροφυλακή

ΔΕΛΦΟΙ, 18. (Εκτάκτου απεσταλμένου). – Η Αλίκη Βουγιουκλάκη παντρεύτηκε, με τον Δημήτρη Παπαμιχαήλ σήμερα το απόγευμα στις τέσσερις και μισή στην Εκκλησία του Αγίου Νικολάου στην πλατεία των Δελφών. Πάνω από 150 καλεσμένοι του ζεύγους έφθασαν από την Αθήνα με ιδιωτικά αυτοκίνητα και πούλμαν, για να παρευρεθούν στην τελετή του γάμου και στην δεξίωση που δόθηκε το βράδυ στο ξενοδοχείο «Βούζα» και που χαρακτηρίστηκε «Αραχωβίτικο γλέντι» (νταούλια και κλαρίνα σκορπούσαν λαϊκούς σκοπούς και στο δείπνο προσφέρθηκαν κοκορέτσι, αρνιά σούβλας, φέτα Παρνασσού και μπακλαβάδες).

Οι κάτοικοι των Δελφών είχαν πλημμυρίσει από το πρωί, το κέντρο της πόλεως για να δουν την Αλίκη νύφη και ο γάμος των δυο καλλιτεχνών υπήρξε το κύριο θέμα της ημέρας για τους Δελφούς που φωταγωγήθηκαν το βράδυ προς τιμήν των νεονύμφων.

1928: ΤΟ ΠΑΝΗΓΥΡΙ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΙΑΝΗ

Μία πανήγυρις από τον Παρνασσόν

ΑΓΟΡΙΑΝΗ (Παρνασσού), 31 Ιουλίου. (Ιδ. Ανταπόκρισις του ανταποκριτού μας). – Πέρα, μακριά από τις πολύβουες πόλεις σε μια δροσερή γωνιά του Παρνασσού είναι χτισμένο τ’ όμορφο χωριουδάκι η Απάνω Αγόριανη. Ανάμεσα σε λεύκες, καρυδιές, βυσσινιές κι’ άλλα καρποφόρα δένδρα στην άκρη των ελάτων. Η συγκοινωνία με τον σιδηροδρομικό σταθμό είναι δύσκολη γι’ αυτό κι ο αριθμός των ξένων είναι πάντα περιορισμένος.

Προχθές, της Αγίας Παρασκευής έγινε στο χωριουδάκι πανηγύρι. Αρκετός κόσμος είχε συγκεντρωθεί από τα τριγύρω μέρη κι έτσι το σιωπηλό χωριουδάκι πήρε μια πανηγυρική όψη.

Ο Σύλλογος Φιλοπροόδων Αραχώβης «Παρνασσός» και τα σατιρικά τετράστιχα του Δημ. Γιαννακόπουλου.

Του Λεωνίδα Δ. Παπαδήμου

Το έτος 1930 ιδρύθηκε στην Αράχωβα – με πρωτοβουλία φοιτητών της Αράχωβας – ο  Σύλλογος Φιλοπροόδων Αραχώβης «ο Παρνασσός» (Σ.Φ.Α.Π.) το καταστατικό του οποίου εγκρίθηκε δια της υπ’ αριθ. 211/1930 αποφάσεως του Πρωτοδικείου Λεβαδείας.

Σκοπός του Συλλόγου ήταν η «ηθική, πνευματική, εκπαιδευτική, καλλιτεχνική και σωματική ανάπτυξη των μελών αυτού και της κοινωνίας εν γένει, επιτυγχανομένης διά διαλέξεων, θεατρικών παραστάσεων, εκδρομών, εξωραϊστικών έργων, αθλητικών ασκήσεων και επιδείξεων ως και της αγάπης προς τα δένδρα και την μεταξύ των μελών αυτού καλλιέργειαν φιλικών σχέσεων και αλληλεγγύης».

Ο σύλλογος είχε 4 τμήματα α) Αθλητικόν β) Επιστημονικόν γ) Καλλιτεχνικόν και δ) Φιλοδενδρίας.

Και τα 4 τμήματα ανέπτυξαν μεγάλη δραστηριότητα διά την εκπλήρωση του σκοπού των. Το τμήμα όμως που ανέπτυξε μεγαλυτέραν δραστηριότητα και που έτυχεν  μεγάλης υποστηρίξεως του κοινού της Αράχωβας ήταν το καλλιτεχνικό. Κατά την θερινήν περίοδον εκάστου έτους η Αράχωβα είχε πολλούς παραθεριστάς από διάφορα μέρη της Ελλάδος και ιδιαιτέρως Αθηναίους. Κάθε Κυριακή μετά την απόλυσιν της Εκκλησίας εδίδετο διάλεξις και το απόγευμα της Κυριακής θεατρική παράσταση εις την μεγαλυτέραν αίθουσαν του Δημοτικού Σχολείου. Μετά το τέλος της θεατρικής παραστάσεως ανέβαινε στη σκηνή ένας εκ των ηθοποιών και απήγγειλε τα σατυρικά τετράστιχα που έγραφε ο Δημ. Γιαννακόπουλος – με συνοδείαν μουσικής - .